021-88794999

شماره تماس مطب

شنبه تا دوشنبه: 16:00 - 20:00

ساعت کاری مطب

تهران، میدان آرژانتین، نبش الوند، ساختمان مرکزی پزشکان، طبقه چهارم

آدرس مطب

0 / 5. 0

۶ دقیقه

شستشوی جرم گوش

آنچه می خوانید...

داخل گوش را جرم گوش که به آن سرومن نیز می گویند تشکیل می دهد، در صورتی که جرم داخل گوش بیش از حد باشد باعث می شود فرد دچار مشکل در شنوایی، گیجی و درد در ناحیه گوش شود. شستشوی گوش یکی از روش های رفع جرم گوش است که در آن هدف از بین بردن جرم انباشته شده در گوش می باشد. در شستشوی گوش ابتدا مایعی وارد گوش می شود که باعث خارج شدن جرم گوش خواهد شد. شستشوی گوش باید توسط بهترین متخصص گوش انجام شود و به هیچ وجه در خانه انجام نشود زیرا گوش ناحیه حساسی بوده و ممکن است مشکلاتی پدید آید. پزشکان معمولا برای کسانی که بیمار خاص دارند یا جراحی در لوله های گوش انجام داده اند این کار را انجام نمی دهند. در ادامه با ما همراه باشید تا در مورد مزایا و معایب این روش و نحوه انجام آن اطلاعات لازم را به شما ارائه دهیم.

شستشوی گوش در چه مواردی انجام می‌شود؟

در برخی افراد وجود جرم داخل گوش سبب بروز علائمی چون کم شدن شنوایی، سرفه های مزمن، خارش گوش و گلو، درد و … می شود که در چنین شرایطی پزشک تصمیم به شسشتشوی گوش می گیرد. در حالت کلی شستشوی گوش یکی از کار هایی است که پزشکان آن را توصیه نمی کنند مگر این که برای فرد علائم آزار دهنده ی بالا را به همراه داشته باشد.

امروزه پزشکان معمولا از روش های دیگری که نتیجه ای همانند شستشوی گوش دارند استفاده می کنند. یکی از این روش ها استفاده از ساکشن برای خروج جرم از گوش است. همچنین در برخی مواقع پزشک استفاده از قطره های نرم کننده ی جرم گوش را توصیه می کند.

طبق تحقیقات انجام شده تا سال 2020 هیچ نتیجه ای درباره ی مقایسه ی روش های جایگزین و شستشوی گوش وجود ندارد که مشخص شود کدام یک از روش ها مفید تر هستند. اما در مورد بعضی از نرم کننده ها ثابت شده است که مفید واقع شده اند.

به دلیل این که گوش یک ناحیه حساس بوده و همچنین خطر آسیب دیدگی آن زیاد است بهتر است افراد در منزل تلاش برای خارج کردن جرم گوش با وسایلی مانند گوش پاک کن و سنجاق نکنند.

مراحل انجام شستشوی گوش

برای انجام شستشوی گوش مراحل زیر به ترتیب باید انجام شوند:

  1. ابتدا باید از یک سرنگ که داخل آن با آب تمیز و هم دما با محیط است استفاده شود.
  2. فرد به صورت قائم نشسته باشد و روی شانه وی یک حوله پهن شده یا یک کاسه زیر گوش گرفته شود تا آبی که از گوش خارج می گردد سبب خیس شدن لباس های بیمار نشود.
  3. پزشک گوش را به عقب کشیده و کمی به سمت بالا می کشد تا ورود آب به آن راحت تر انجام شود.
  4. پزشک سرنگ را به گونه ای داخل گوش قرار می دهد که سر آن رو به بالا باشد و آب را به عقب و بالای گوش وارد می کند. این کار باعث کنده شدن جرم از گوش  وخروج آن می شود.
  5. زمانی که سرنگ در جای درست قرار گرفت پزشک پیستون را فشار می دهد تا آب وارد گوش شود. اگر بیمار در گوش خود درد داشته باشد یا احساس وارد شدن فشار کند باید این کار را متوقف کرد.
  6. در مرحله آخر لازم است گوش را با حوله یا قطره مخصوص خشک کرد.

برای برخی از افراد گاها تا 5 بار هم این شستشوی گوش انجام شده است اما اگر پس از 5 بار نیز جرم گوش خارج نشود و همچنان باقی بماند بهتر است با پزشک صحبت کنید تا از روش های درمانی دیگر استفاده کنند.

برخی پزشکان ممکن است از کیت های مخصوص شستشوی گوش استفاده کنند، در غیر این صورت پزشک از سرنگ 20 یا 30 میل که دارای سوند پلاستیکی و نرم است استفاده می کند زیرا این سرنگ کمترین آسیب را به گوش می زند. گاهی ممکن است پزشک به جای این از سوند های داخل وریدی بدون سوزن استفاد کند. در هر حال لازم است در مورد استفاده از سرنگ و استفاده از سوند بویژه بدون سوزن بسیار احتیاط کرد تا مشکلی برای فرد پیش نیاید.

آیا شستشوی گوش بی‌­خطر است؟

در مورد شستشوی گوش مطالعات زیادی انجام نشده است که بتوان به طور قطعی درباره خطرات آن توضیح داد. اما در آخرین تحقیقات انجام شده توسط محققان در سال 2021 تعدادی از افراد که شستشوی گوش با سرنگ انجام داده اند که تعدادشان 42 نفر بوده مورد بررسی قرار گرفته اند.  

شرکت کنندگان به دو دسته تقسیم شدند و عده ی پیش از انجام برای چند روز داخل گوش چند قطره آب می ریختند و عده ای دیگر از روغن های مخصوص گوش قبل از خواب استفاده می کردند و این کار را برای سه روز انجام داده و پس از آن برای شستشوی گوش مراجعه می کردند.

پس از انجام شستشو محققان متوجه شدند هیچ تفاوتی میان این دو گروه برای نتیجه شستشو وجود ندارد و هر دو به تعدادجلسات برابری برای شستن گوش نیاز دارند. همچنین هیچ کدام از این دو روش عوارض جانبی خاصی ایجاد نمی کنند.

در مورد شستشوی گوش پزشکان با ریسک هایی همچون احتمال پارگی گوش، احتمال سوراخ شدن لایه میانی و ورود آب به آن لایه و … روبرو هستند که امروزه با پیشرفت تکنولوژی و استفاده از دستگاه های جدید برای شستشوی گوش این ریسک ها کمتر شده اند.

یکی دیگر از نکات مهم دمای آب است که به هیچ وجه نباید بیش از حد داغ یا سرد باشد و باید هم دما با محیط باشد. در غیر این صورت ممکن است با ورود به گوش و تحریک اعصاب شنوایی سبب حرکت سریع چشم ها به چپ و راست شود و یا اگر خیل داغ باشد باعث سوختن پرده گوش شود.

عوارض جانبی و خطرات شستشوی گوش

برای برخی افراد شستشوی گوش خطرناک بوده و معمولا توصیه نمی شود. افرادی که به اوتیت یا گوش شناگر مبتلا هستند بهتر است از این روش استفاده نکنند. افراد زیر نیز به دلایل مختلف کاندیدای مناسب شستشوی گوش نیستند:

  1. افرادی که به دلیل ورود اجسام تیز گوششان آسیب دیده است.
  2. افرادی که پرده گوش خود را جراحی کرد اند.
  3. افرادی که به بیماری گوش میانی مبتلا اند.
  4. کسانی که تحت پرتو درمانی قرار دارند.

ممکن است افراد پس از انجام شستشوی گوش با عوارضی مانند گیجی، آسیب دیدن گوش میانی، اوتیت خارجی و پاره شدن پرده گوش روبرو شوند. در صورتی که با وارد شدن آب به گوش یا بعد از شستشو فرد با علائمی مانند درد، تهوع و گیجی روبرو شود باید شستشوی گوش متوقف شود و حتما به پزشک مراجعه شود.

نتیجه گیری

شستشوی گوش یک روش موثر برای افرادی است که در گوش خود شاهد تجمع جرم گوش هستند و می تواند باعث بهبود علائم آن ها و درمان کم شنوایی شود. در صورتی که شما دائما دارای جرم گوش می باشید باید حتما به بهترین متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کرده و درباره تخلیه گوش مشورت کنید. گاهی در مشورت ها ممکن است پزشک استفاده از روغن نرم کننده ی جرم گوش را به شما پیشنهاد دهد یا با وسایل مخصوص گوش را خالی کند.

دکتر احمد دانشی

جراح و متخصص گوش، حلق و بینی و سر و گردن
فوق تخصص جراحی و بیماری های گوش
دانش آموخته برتر سال 1981 دانشگاه مشهد - رتبه اول بورد تخصصی - فلوشیپ گوش و عصب؛ دانشگاه بیلر تکزاس آمریکا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.